+ Pokaż spis treści

Ruchy powietrza w atmosferze


Masa powietrza - pewna objętościowo ilość powietrza w troposferze, mająca określone właściwości fizyczne (stopień wilgotności, termika, właściwości baryczne, warunki formowania się chmur).
Cechy mas powietrza zależą od charakteru obszaru nad jakim się znajdują.

W skali globalnej wyróżniamy masy powietrza:

  • równikowego (PR) w strefie okołorównikowej
  • zwrotnikowego (PZ) w strefie wyżów podzwrotnikowych
  • polarnego (PP) w umiarkowanych szerokościach geograficznych
  • arktycznego (A) oraz antarktycznego na półkuli południowej (w strefach wyżów okołobiegunowych)

W obrębie masy powietrza ukształtowanej w jednej strefie wyróżnia się odmiany powietrza:


  • morskie - powstające nad morzem (Pm, Zm)
  • kontynentalne - powstające nad lądami (Pk, Zk)

Na obszarach styku różnych mas powietrza tworzą się strefy przejściowe, czyli fronty.

Front atmosferyczny - strefa kontaktu między dwoma masami powietrza

Geograficzny podział frontów atmosferycznych:

  • front arktyczny- oddziela powietrze arktyczne od polarnego
  • front polarny - oddziela powietrze zwrotnikowe od polarnego
  • front równikowy - oddziela 2 masy powietrza równikowego

Wraz z sezonowym przesuwaniem się układów ciśnienia, masy powietrza i fronty zmieniają swe położenie, co ma wpływ na zmianę temperatur i wilgotności na obszarach, na które wkraczają.

Termiczny podział frontów atmosferycznych:

  • front zimny - gdy przesuwające się powietrze chłodniejsze wypiera powietrze cieplejsze
  • front ciepły - gdy napływa powietrze cieplejsze od istniejącego