| Sole, są to związki chemiczne zbudowane z kationu metalu i anionu reszty kwasowej. |
(MmRn)
w którym R oznacza anion reszty kwasowej, M oznacza kation prosty np. Na+ ,Cu2+
Wyjątek stanowi kation amonowy - jon złożony z grupy niemetali i obdarzony jednododatnim ładunkiem.
Nazwa soli prostych składa się dwóch wyrazów. Pierwszy określa resztę kwasową, drugi metal i jego wartościowość. Jeżeli anion zawiera tlen to nazwa soli ma końcówkę - an. Sole kwasów beztlenowych mają zakończenie - ek.
Przykłady wzorów i nazw soli:
Fe2(SO4)3 - siarczan (VI) żelaza (III)
KSO3 - siarczan (IV) potasu
NaNO3 - azotan (V) sodu
KMnO4 - manganian (VII) potasu
MgCO3 - węglan (IV) magnezu
Najbardziej znana nam z życia codziennego jest sól kuchenna, czyli chlorek sodu NaCl. Od niej wzięła się nazwa sole. Stosowana jest ona do konserwacji artykułów spożywczych, jako przyprawa a także surowiec i substancja pomocnicza w wielu syntezach w przemyśle. Sól była od dawna przedmiotem ożywionego handlu, a nawet stanowiła środek płatniczy. Sól potrzebna jest nie tylko człowiekowi.
RÓWNIEŻ ZWIERZĘTA ROŚLINOŻERNE LIŻĄ CHĘTNIE SŁONE BRYŁY.
Sole są związkami stałymi, mają budowę krystaliczną, stopione przewodzą prąd. Większość soli jest bezbarwnych, niektóre jednak mają barwę pochodzącą od kationu (np. CuSO4, FeCl3) lub anionu (KMnO4, K2CrO4, K2Cr2O7). Ich rozpuszczalność w wodzie jest różna, zwykle zwiększa się ona wraz ze wzrostem temperatury. Odczyn wodnych roztworów soli jest zależny od tego, czy ulegają hydrolizie.
Istnieją również hydroksosole, zawierające kationy z grupami wodorotlenowymi np. [Cu(OH)]2CO3 - węglan hydroksomiedzi (II), oraz wodorosole, czyli sole zawierające aniony z atomami wodoru np. NaHCO3 - wodorowęglan sodu (soda oczyszczona).
Wiele soli w stanie stałym, ma wbudowane w sieć krystaliczną cząsteczki wody. Są to tzw. hydraty czyli sole uwodnione. Woda hydratacyjna może być usunięta z soli uwodnionej poprzez ogrzewanie.
Najważniejsze metody otrzymywania soli:
- wodorotlenek + kwas -> sól + woda
np. HCl + NaOH -> NaCl + H20
- tlenek zasadowy lub amfoteryczny + kwas -> sól + woda
np. CuO + H2SO4 -> CuSO4 + H2O
- tlenek kwasowy + wodorotlenek -> sól + woda
np. CO2 + Ca(OH)2 -> CaCO3 + H2O
- tlenek zasadowy + tlenek kwasowy -> sól
np. CO2 + CaO -> CaCO3
- metal + niemetal -> sól
np. 2Cu + S -> Cu2S
- kwas + metal nieszlachetny -> sól + wodór
np. 2HCl + Zn -> ZnCl2 + H2
- mocny kwas + sól słabego kwasu -> słaby kwas + sól mocnego kwasu
np. H2SO4 + Na2SiO3 -> 2H2SiO3 + Na2SO4
- mocny kwas tlenowy + sól kwasu beztlenowego -> sól kwasu tlenowego + wodorek
np. H2SO4 + 2FeS -> H2S + FeSO4
- mocna zasada + sól metalu bloku d lub półmetalu -> nierozpuszczalny wodorotlenek + sól
np. CuSO4 + 2NaOH -> Cu(OH)2 + Na2SO4
- sól rozpuszczalna + sól rozpuszczalna -> sól nierozpuszczalna + sól rozpuszczalna
np. NaCl + AgNO3 -> AgClŻ + NaNO3