Propyleje

Ateny: Akropol

Propyleje

	Akropol: widok od strony północno-zachodniej

	Plan Propylejów

 




 





      Wejście na Akropol (propyleje) umiejscowione było po zachodniej stronie wzgórza. Nowy monumentalny gmach propylejów powstał w latach 437 - 432 p.n.e., w miejsce starego zniszczonego przez Persów. Autorem projektu był Mnesikles. Budowla wzniesiona była w stylu doryckim, ale - podobnie jak Partenon - z zastosowaniem elementów stylu jońskiego (niektóre kolumny). Składała się z korpusu głównego i dwóch skrzydeł bocznych: północnego i południowego, wysuniętych na zachód w stosunku do fasady. Dla zniwelowania dużej różnicy poziomów między płaszczyzną wzgórza a podstawą bramy, korpus główny budowli przedzielony był ścianą na dwie części, połączone schodami: zachodnią (wejście od strony prowadzącej z miasta świętej drogi) i wschodnią (wyjście z bramy na teren świętego okręgu). W fasadach obydwu części umieszczonych było po 6 kolumn doryckich. Pomieszczenie zachodnie podzielone było dwoma rzędami wspomnianych wyżej kolumn jońskich na trzy nawy.

	Akropol - Propyleje: widok od strony wschodniej

	Akropol - Propyleje: widok od strony zachodniej: z lewej strony widoczne skrzydło północne (Pinakoteka)

      Skrzydła propylejów otwierały się w stronę głównego budynku. Skrzydło północne, zwane od znajdujących się tam malowideł Pinakoteką, składało się z prostokątnej sali i przedsionka, zamkniętego po bokach ścianami, z trzema kolumnami po stronie wejściowej. Mniejsze od północnego skrzydło południowe było jednym pomieszczeniem otwartym na dwie strony: na północ, w stronę głównego wejścia oraz na zachód, w stronę świątyni Ateny - Nike.

      Budowla propylejów pozbawiona była dekoracji rzeźbiarskiej, odznaczała się jednak doskonałą obróbką użytych do budowli bloków kamienia.