| cecha |
komórka Procaryota |
komórka Eucaryota |
| podobieństwa |
podobieństwa pomiędzy komórkami Procaryota i Eucaryota wynikają ze wspólnoty organizacji komórkowej:
- zbudowane są z takich samych klas związków chemicznych
- przeprowadzają te same funkcje życiowe: odżywiają się, oddychają, rozmnażają, poruszają i.t.p.
- mają podobny plan budowy
- w ten sam sposób zapisana jest ich informacja genetyczna
|
| różnice |
| organizmy zbudowane z danego typu komórek |
bakterie (w tym sinice) |
pierwotniaki, grzyby, glony, rośliny, zwierzęta |
| wielkość komórek |
1 - 10 mikrometry |
kilkadziesiąt mikrometrów, a niekiedy więcej |
| aparat jądrowy |
splątana i koliście zamknięta cząsteczka DNA |
jądro komórkowe otoczone podwójną błoną jądrową |
| struktura DNA |
"naga" cząsteczka DNA, bez białek histonowych |
DNA, nawinięte na rdzenie histonowe, tworzy chromatynę |
| DNA cytoplazmatyczny |
małe, koliste cząsteczki tworzące plazmidy |
małe koliste cząsteczki DNA w mitochondriach i plastydach |
| ściana komórkowa |
obecna u większości komórek, zbudowana z kompleksów białkowo - śluzocukrowych (mukopeptyd) od zewnątrz może być okryta otoczką śluzową różnej grubości |
w komórkach zwierzęcych nie występuje, obecna w komórkach roślinnych (celuloza) i komórkach grzybów niższych (celuloza) oraz wyższych (chityna) |
| cytoplazma |
gęsta, bez cytoszkieletu, nie wykazuje ruchu |
bardziej płynna, obecny cytoszkielet umożliwiający ruch cytoplazmy, a czasami całej komórki |
| mitochondria |
brak, w komórkach oddychających tlenowo ich funkcje spełniają wpuklenia błony komórkowej bogate w enzymy wspomagające oddychanie komórkowe (mezosomy) |
zwykle obecne w komórkach oddychających tlenowo |
| plastydy |
brak, w komórkach samożywnych bakterii zielonych, purpurowych i sinic ich funkcje spełniają wpuklenia błony komórkowej bogate w barwniki fotosyntetyczne (chromatofory lub tylakoidy) |
występują w komórkach roślinnych przeprowadzających fotosyntezę |
| reticulum endoplazmatyczne |
jakiekolwiek formy błoniaste w cytoplazmie nie występują |
obecne w każdej komórce jako system kanałów, cystern i pęcherzyków |
| rybosomy |
pływają swobodnie w cytoplazmie, są to tzw. rybosomy małe |
związane z reticulum endoplazmatycznym, tzw. rybosomy duże |
| GERL |
jakiekolwiek formy błoniaste w cytoplazmie nie występują |
jest systemem połączonych błon reticulum, aparatu Golgiego i lizosomów |
| substancje zapasowe |
w cytoplazmie mogą być obecne: glikogen, skrobia, tłuszcze, białka, wolutyna |
gromadzone w cytoplazmie komórek zwierzęcych tłuszcze i glikogen, w komórkach roślinnych tłuszcze, białka czy skrobia w leukoplastach, w komórkach grzybów glikogen i tłuszcze, w komórkach glonów zaś substancje zapasowe są bardzo zróżnicowane |
| podział komórki |
podział bezpośredni |
podział pośredni: mitoza lub mejoza |