biografia

Biografia

(z gr. bios = życie, grapho = piszę)

      Opowiadanie przedstawiające życie jakiejś postaci, najczęściej wybitnej.
Biografia miewa różny charakter w zależności od adresata tekstu i celu autora: rozróżnia się biografię naukową, popularyzatorską, panegiryczną (pochwalną). Szczególnym przypadkiem biografii jest autobiografia - czyjaś opowieść o własnych losach.

      Biografia wywodzi się z antyku (Plutarch z Cheronei, Swetoniusz - biograf pierwszych rzymskich cesarzy). W średniowieczu formę biografii wykorzystywała literatura hagiograficzna, przedstawiająca postacie świętych zazwyczaj w ujęciu panegirycznym. Począwszy od epoki renesansu biografia nabiera charakteru informacyjnego, a jej bohaterami stają się także artyści, uczeni, literaci.
Współcześnie można wyróżnić dwa typy biografii:

powieść biograficzną, w której przekaz historyczny zostaje uzupełniony elemantami fikcji (dialogi, nie poparte źródłami relacje o zachowaniach, wrażeniach, uczuciach postaci)

oraz biografię dokumentalną, w której rola narratora ogranicza się do przytaczania źródeł (ten typ biografii zbliża się do kompilacji autentycznych dokumentów: listów, pamiętników, zapisów w dziennikach, relacji prasowych itp.).


Autobiografia
Hagiografia
Panegiryk
Powieść biograficzna